Koszt kredytu

Według Ewy Bogackiej-Kisiel i Jacka Karwowskiego, określanie kosztów kredytu ma istotne znaczenie dla oceny opłacalności transakcji zawartych na warunkach kredytowych.[1] Najistotniejszym elementem kosztów kredytu jest jego oprocentowanie. Oprocentowanie kredytu, jest to ustalona w umowie kredytowej stopa procentowa liczona w stosunku rocznym od kwoty wykorzystanego kredytu, za okres od dnia wykorzystania kredytu do dnia ostatecznej spłaty i pobierania w terminach „z góry” ustalonych.[2]

Wysokość oprocentowania uzależniona jest od:

–         okresu kredytowania;

–         rozmiarów ryzyka związanego z udzielaniem kredytu;

–         celu kredytowania.[3]

Zgodnie z art. 33 ust. 1ustawy Prawo bankowe, bank pobiera od wykorzystanego kredytu oprocentowanie według stawki zmiennej lub stałej.

Oprocentowanie stałe jest to stopa procentowa niezmienna w całym okresie trwania umowy kredytowej.

Natomiast na zmienną stopę procentową składa się:

1. stawka bazowa (w Polsce jest to stopa procentowa kredytu refinansowego NBP),
2. marża banku, która stanowi dochód banku.

Odsetki od kredytu wyznaczane są przez:

–         tzw. średni czas kredytu, który obliczany jest na podstawie wzoru (1+n)/2, gdzie n- oznacza liczbę rat;

–         terminy i sposoby obliczania odsetek. Odsetki mogą być regulowane z góry (czyli na zasadach dyskonta) lub z dołu, mogą być spłacone w równych ratach, obejmujących spłatę zobowiązania i odsetek łącznie lub też tylko samego zobowiązania (wówczas odsetki powiększają wysokość rat);

–         sposób ustalania rat. Spłata pierwszej raty może być przesunięta w przyszłość (tzw. okres karencji). Przesunięcie to może dotyczyć spłat samego zobowiązania oraz zobowiązania wraz z odsetkami. Przy kredytach spłacanych ratami stosowana jest zasada rachunku odsetek składanych. Wartość jednostki wraz z odsetkami składanymi wylicza się na podstawie wzoru (1+s/100)ⁿ, gdzie: „s” oznacza stopę odsetkową, ”n” – liczbę okresów oprocentowania.

Na koszt kredytu składają się również tzw. koszty towarzyszące. Są to:

–         prowizje,

–         koszty gwarancji za kredyt (zabezpieczenie kredytu),

–         koszty ubezpieczenia kredytu.

Prowizja stanowi wynagrodzenie dla banku, związane z przyznaniem kredytu. Na podstawie art. 33 ust. 2, od przyznanego kredytu, bankowi przysługuje prowizja w wysokości określonej w umowie kredytowej.[4]