Bank udzielając kredytu musi liczyć się z tym, że kredyt ten, wraz z przypadającymi od niego odsetkami, nie zostanie przez kredytobiorcę spłacony. Żeby zminimalizować ryzyko powstania takiej sytuacji, banki dokonują selekcji wśród podmiotów ubiegających się o kredyt, starając się wybrać tylko te, w odniesieniu do których ryzyko jest najmniejsze. Selekcja taka wymaga przeprowadzenia przez bank analizy sytuacji finansowej potencjalnego kredytobiorcy oraz zbadania realności i efektywności przedsięwzięcia proponowanego przez niego do kredytowania. Bank stara się w ten sposób upewnić, czy kredytowany projekt jest na tyle rentowny, że jego realizacja umożliwi spłatę kredytu wraz z odsetkami, a ponadto przyniesie określony zysk kredytobiorcy[1].
We współczesnych systemach bankowych powszechnie praktykowane jest także – w celu ograniczenia ryzyka banku – przyjmowanie różnych dodatkowych zabezpieczeń kredytów. W Polsce, zgodnie z ustawą Prawo bankowe, banki mogą żądać od kredytobiorców zabezpieczenia przewidzianego prawem cywilnym i wekslowym oraz zwyczajami przyjętymi we współpracy z bankami zagranicznym. Ustanowienie zabezpieczenia kredytu jest w zasadzie traktowane przez banki jako warunek jego udzielenia. Banki uznają za dopuszczalne odstąpienie od tego wymogu tylko w przypadkach wyjątkowych, kiedy bank ma pełne zaufanie do kredytobiorcy. Zabezpieczenie powinno obejmować nie tylko sam kredyt, ale także odsetki. Całkowity koszt ustanowionego zabezpieczenia spłaty kredytu ponosi kredytobiorca. Zabezpieczenie może być udzielone zarówno przez niego, jak i przez inny podmiot (np. członka rodziny, inną firmę), który, ze względu na stosunki łączące go z kredytobiorcą, może być tym zainteresowany. Udzielenie zabezpieczenia przez inne podmioty jest konieczne zwłaszcza wtedy, gdy sytuacja finansowa i majątkowa kredytobiorcy jest słaba.
Rodzaje zabezpieczeń. Występujące w praktyce zabezpieczenia kredytów bankowych można podzielić na dwie grupy:
- zabezpieczenia rzeczowe, w przypadku których odpowiedzialność osoby udzielającej zabezpieczenia jest ograniczona do określonych przedmiotów majątkowych,
- zabezpieczenia osobiste, z których wynika odpowiedzialność zabezpieczyciela całym jego majątkiem z tytułu udzielonego zabezpieczenia[2].
—
[1] Wojciech Pomykało „Encyklopedia Biznesu ” Tom 1 Warszawa 1995 str.454
[2] Wojciech Pomykało „Encyklopedia Biznesu” Tom 1 Warszawa 1995 str.454