Podsumowanie pracy magisterskiej
W początkowych rozważaniach nad tematem wyodrębnione zostały cztery sfery e-bankingu (we wstępie oraz rozdziale 1 – wprowadzającym), które następnie szeroko scharakteryzowano (każdą z osobna) w następnych rozdziałach. Poniżej zamieszczone są podsumowania tych rozdziałów (i wypływające z nich wnioski), będące zwięzłą odpowiedzią na pytanie: jaki jest obecny stan bankowości elektronicznej i jak będzie się ona rozwijała w przyszłości.
U technologicznych podstaw e-bankingu stoi Elektroniczna wymiana danych EDI, która jest procesem polegającym na przesyłaniu komunikatów w formie elektronicznej za pomocą teletransmisji. Najważniejszą kwestią do rozwiązania w systemach bankowości elektronicznej jest zapewnienie wystarczającego poziomu bezpieczeństwa. Dlatego banki elektroniczne bardzo dużą rolę przykładają do zabezpieczeń swoich systemów. Najczęściej stosowanymi rozwiązaniami są uwierzytelnianie użytkownika i szyfrowana transmisja danych. Wyróżniamy uwierzytelnianie proste (nazwa użytkownika i hasło) oraz silne (tokeny). Pierwsze rozwiązanie uważa się obecnie za niewystarczające dlatego coraz częściej mamy do czynienia z różnymi urządzeniami szyfrującymi. Transmisja danych na drodze bank klient dość często odbywa się z wykorzystaniem protokołu SSL.
W najbliższym czasie prawdopodobnie wzrośnie znaczenie podpisu elektronicznego. Coraz więcej osób będzie się nim posługiwać. Do użytku codziennego wejdzie także wykorzystywanie protokołów typu SET. Transakcje internetowe będą coraz bardziej bezpieczne. Coraz częściej będziemy wykorzystywać telefonię komórkową. Dzięki temu operacje finansowe będziemy mogli przeprowadzać nie tylko w domu czy w bankomacie, a praktycznie w każdym miejscu na Ziemi (np. w trakcie podróży w samolocie czy w pociągu). Do użytku codziennego wejdzie e-cash, dzięki czemu transakcji będziemy mogli dokonywać przy pomocy pieniądza elektronicznego.
Obecnie istnieje wiele sposobów komunikacji klienta z bankiem drogą elektroniczną. Najczęściej stosowanymi i zapewniającymi dostęp do najszerszego wachlarza usług są Internet Banking (dostęp do konta z wyszukiwarki WWW), Home Banking (dostęp przy wykorzystaniu specjalnego oprogramowania) oraz Phone Banking (dostęp przy wykorzystaniu telefonu z wybieraniem tonowym).
W najbliższych latach prawdopodobnie pojawią się jeszcze nowe kanały komunikacji z bankiem, np. zarządzanie rachunkiem przy wykorzystaniu UMTS – telefonii komórkowej trzeciej generacji. Jednak przede wszystkim będziemy obserwować transformacje obecnych sposobów komunikacji tj. ich przystosowania do nowych, przyszłościowych usług. Na przykład bankomaty będą obsługiwać o wiele więcej funkcji niż obecnie – przelewy, zasilanie innych kart, przekształcą się w kioski multimedialne.
Liczba użytkowników kanałów internetowych, będzie rosła wraz z postępującą informatyzacją społeczeństwa. Wraz ze wzrostem dostępności usług internetowych i obniżaniem kosztów korzystania z nich będzie dodatkowo wzrastało zainteresowanie internetowymi kanałami dostępu do rachunku bankowego. Prawdopodobnie wzrośnie znaczenie SMS Banking oraz Email Banking, obecnie prawie w ogóle nie wykorzystywanych. Natomiast zdecydowanie największy wzrost obserwować będzie się w telefonii komórkowej, jednak z czasem telefonię GSM będzie wypierać telefonia komórkowa trzeciej generacji (UMTS), co może powstrzymać rozwój WAP Bankingu (stopniowo wypierany będzie przez bardziej zaawansowane technologicznie kanały UMTS).
Oferta Polskich banków różni się. Żaden z banków nie oferuje nam dostępu do rachunku wszystkimi możliwymi drogami. Ponadto tym samym kanałem w różnych bankach możemy wykonywać różne operacje. Do tej pory na polskim rynku pojawiły się tylko dwa w pełni wirtualne banki, które jak na razie nie stanowią większego zagrożenia dla banków tradycyjnych.
Z czasem banki elektroniczne będą nam oferować co raz to nowsze, innowacyjne “produkty”. Należeć do nich będą między innymi doradztwo on-line i pieniądz elektroniczny (e-cash). Rozwiną się także transakcje internetowe z wykorzystaniem protokołu SET.
Obecnie, korzystając z udogodnień systemów e-banking możemy przede wszystkim dysponować swoim rachunkiem rozliczeniowym oraz zakładać i likwidować lokaty. Niedługo wzrośnie udział ofert kredytowych, obecnie rzadko spotykanych. Oferta banków będzie się poszerzała, a usługi będą coraz bardziej zindywidualizowane.
W niedługim okresie czasu każdy bank będzie oferował usługi bankowości elektronicznej. Jednak nie wszystkie banki w najbliższym czasie staną się w pełni wirtualne (być może nigdy do tego nie dojdzie). Społeczeństwo musi się wcześniej w pełni zinformatyzować, rozwinąć się musi m. in. doradztwo on-line. Z konta prawdopodobnie będzie można korzystać każdą możliwą drogą. Każdym kanałem będzie można zrealizować wszystkie możliwe operacje.
Wiedza społeczeństwa o usługach bankowości nie jest wystarczająca. Wiele grup społecznych nie ma pojęcia na czym one polegają. Zaufanie do usług bankowości elektronicznej jak na razie jest stosunkowo niskie. Duże zainteresowanie usługami bankowości elektronicznej można zaobserwować wśród ludzi młodych, wykształconych lub studiujących oraz ludzi biznesu. Jednak większość aktualnych klientów banków elektronicznych jest zadowolona z oferowanych usług. Uważają je za lepsze od usług tradycyjnych.
W najbliższym czasie będziemy obserwować wzrost zainteresowania usługami bankowości elektronicznej. Wraz z postępującą informatyzacją ludzkości, będzie po nie sięgać coraz więcej grup społecznych. Usługi te będą obdarzone znacznie większym zaufaniem. Oferta banków będzie coraz bardziej różnorodna, zindywidualizowana, skierowana jednocześnie do każdego użytkownika z osobna.
I w ten oto sposób zakończona została analiza stanu obecnego bankowości elektronicznej oraz perspektyw jej rozwoju. Temat został zrealizowany w całości. Cele postawione na początku pracy także zostały osiągnięte, choć w rzeczywistości przekonać się o tym będzie można dopiero w najbliższym czasie. Dlatego praca ta zostanie opublikowana w Internecie (www.e-banking.silesianet.pl). Jeżeli sięgnie po nią i praktycznie z niej skorzysta co najmniej kilka osób to z pewnością będzie można przyjąć realizację celów praktycznych. Z postawionych tez tylko ta ostatnia została uznana za nierealną (za kilka lat wszystkie banki będą w pełni wirtualne). Pozostałe z pewnością są prawdziwe.
Założenie konta w banku wirtualny jest obecnie najlepszą alternatywą, czego dowodzi niniejsza praca. Dlatego autor tego opracowania nie zastanawia się już nad dokonaniem wyboru. Od kilku miesięcy korzysta z usług bankowości internetowej.